og spillingarmál hans. Blaðið stóð í fyrsta
skipti í manna minnum undir nafni sem það flugbeitta rakvélarblað
sem það gerir sig út fyrir að vera í auglýsingum. Frjálsa óháða
dagblaðið, sem nánast allir voru hættir að taka alvarlega og báru
frekar saman við Séð&Heyrt en svifaseinan og þunglamalegan Moggann,
tók óvænta forystu í safaríku spillingarmáli sem enn sér ekki
fyrir endann á.
Mér fannst þetta bara svoldið sætt; að DV skyldi geta sýnt að
það væri að finna "attitjúd" í blaðinu annars staðar en í uppstökkum
og á tíðum ofsafengnum stílæfingum ritstjórans Jónasar Kristjánsonar í hinum ómissandi leiðurum. Blaðið hafði að vísu verið að ganga
í gegnum jákvæðar breytingar m.a. með innkomu nokkurra sjóaðra
blaðamanna af Degi og það leynir sér ekkert að með Sigmundi
Erni hefur frískur andblær farið um loftlausa ritstjórnina
á 2. hæðinni í Þverholtinu. Pólitískur sjóndeildarhringur blaðsins
hefur breikkað og leiðaraopna Helgarblaðsins á það til að vera
bitastæð þegar misskemmtilegir pistlahöfundar og blaðamenn leggja
hana undir sig og láta gamminn geysa.
En er pláss fyrir EIR á alvöru vestrænum fjölmiðli?
Mest áberandi breytingin á DV síðustu mánuðina er samt auðvitað
búferlaflutingur Eiríks Jónssonar, sem átti það til að
skjóta upp kollinum á síðu 2, baksíðu og jafnvel á forsíðu með
mismerkilegar, en jafnan bráðskemmtilegar fréttir sínar úr hinum
ýmsu kimum mannlífsins. EIR á nefnilega núna sína sérstöku síðu
aftast í blaðinu þar sem hann segir okkur frá sósuplotti klámkóngs
í Ameríku, fráskyldum eiginmanni "glæpaömmunnar" og veitingahúsaraunum
hins heimspaka Arthúrs Björgvins Bollasonar. Ég hef rökstuddar
ástæður til að ætla að "skemmtifréttir" Eiríks hafi verið gerðar
að hornkerlingum u.þ.b. þrisvar í viku til að reyna að auka trúverðugleika
DV sem rakvélarblaðs sem sker á meinsemdum samfélagsins.
Persónulega finnst mér þessi breyting ekki hjálpa blaðinu neitt.
Skondnar og oft á tíðum kvikindislegar fréttir EIR voru nefnilega
það sem gaf DV ákveðna sérstöðu og gerði það þess virði að maður
fletti því. Eiríkur hefur ótal sinnum verið sakaður um ónákvæmni
í fréttaflutningi og hefur m.a. notið þess vafasama heiðurs að
vera nefndur "fréttaskáld". Sjálfum finnst mér ekkert nema gott
um það að segja enda svo firrtur í neyslu afþreyingarmenningar
að ég vil fá að lesa skemmtilegar "fréttir" í bland við verðbólguþras
og hryðjuverk, sérstaklega þegar þær ná bókmenntalegu gildi og
varpa ljósi á margbreytileika mennskrar tilveru.
Geldir netmiðlar og frásagnagleði "fréttaskálds"
Þegar
ég var blaðamaður á vísi.is atti ég dagsdaglega kappi við mbl.is og reyndi að vera á undan vefútgáfu Moggans með fréttir af þurrkurum
sem kviknaði í í Breiðholti og bullsjóðandi kartöflupottum sem
gleymdust á eldavélarhellum á Akureyri og víðar. Oftast nær mátti
vart milli sjá hvor miðillinn væri leiðinlegri og þá voru það
oftar en ekki hinar bráðskondnu fréttir EIR frá DV sem lyftu vísi.is
aðeins yfir loðmulluna á mbl.is. Fréttir EIR voru oft á tíðum
nauðaómerkilegar (þ.e.a.s. ef menn vilja setja sig í voða lærðar
stellingar og bregða mælistiku á mikilvægi frétta), en þær voru
líka jafnan skemmtilega skrifaðar og annálaður kvikindisskapur
höfundarins skein í gegn. EIR átti t.d. frábæra daga þegar forseti
vor hlunkaðist af hestbaki og á meðan Morgunblaðið þorði varla
að greina frá fallinu fór Eiríkur á kostum og snaraði fram tragikómískum
harmleik, í mörgum þáttum, um klaufalegt fallið og tárin á hvörmum
drottningarinnar sem hlúði að axlarbrotnum konunginum (konungdæmi
mitt fyrir þyrluferð á Borgarspítalann!).
Fréttaval Eiríks virtist reglulega valda einhverjum félögum hans
á ritstjórn DV meltingartruflunum og á bráðskemmtilegum bjórfundi
sem ég sat einhvern tíma ræddi Jónas Kristjánsson um trúverðuleika
fjölmiðla og viðstaddir reyndu svo í kjölfarið að átta sig á því
af hverju enginn vildi taka DV alvarlega. Böndin bárust fljótlega
að EIR og einhverjum þótti vonlítið að blað sem birti kannski
risamynd og fyrirsögn um draugfúlan en mikilvægan viðburð úr pólitíkinni
einn daginn og gerði sögu um ást í meinum á sendibílastöð skil
á sama stað daginn eftir gæti ekki ætlast til þess að vera tekið
alvarlega. EIR varði stefnu sína fimlega og vann mig auðveldlega
á sitt band, enda virtist útgangspunktur rakvélarblaðsmannanna
vera sá að leiðinlegar fréttir væru góðar fréttir og til þess
fallnar að miðillinn yrði tekin alvarlega (Mogginn, anyone?).
Dýpri merking reynslusagna fólksins á götunni
Eiríkur benti á að hversdagsævintýrin sín segðu meiri sögu en
félagar hans gerðu sér grein fyrir. Rómeó og Júlía á sendibílastöðinni voru holdgervingar einstaklingsins sem miskunarlaust
og kreddufullt samfélagið malaði mélinu smærra. Eiríkur sagði
nefnilega sögur fjöldans, okkar allra og þær gátu því verið lærdósmríkar
og víti til varnaðar. Litlar fréttir sem í hyldýpt sinni horfast
í augu við okkur og spyrja hvernig heimi við viljum lifa í? Þannig
var þessu líka farið með súkkulaðisvindlarann, sjómanninn með
bleyjuna, Pepsídrenginn og námsmanninn sem týndist í Bandaríkjunum.
Sögur þeirra skipta auðvitað engu stórmáli en það er skemmtilegra
að hafa þetta í og með öllu hinu þrasinu sem er alltaf eins, þannig
að nútíminn rennur saman við bergmál liðinna ára og hávaðinn verður
að tilbreytingarlausum sóni sem veldur svo margfrægu minnisleysi
kjósenda og öðrum geðsjúkdómum sem herja á þjóðarsálina. Þennan
flaum braut EIR, sem betur fer, upp með sögum af hvítarusli og
botnfalli samfélagsins, þar sem hann hæddist að viðfangsefninu
eins og höfðuðlausum hænum og lét okkur hinum líða mikið betur,
af því við vorum a.m.k. hafin yfir hyskið sem EIR vellti upp úr
prentsvertu og fiðri á síðum DV.
Beittu blaðamönnunum á bjórfundinum þótti eðlilegt að EIR og
Sandkornunum (nú Heita pottinum) yrði komið fyrir aftar í blaðinu
væntanlega svo skoplegur vinkillinn á mannlífið mengaði ekki háalvarlegan
og vestrænan gagnrýnsitón rakvélarblaðsins í Þverholti. Einhverjum
málamiðlara, kannski Sigmundi Erni, hefur svo dottið í hug að
leyfa EIR að eiga heilsíðu aftar í blaðinu, þannig að fréttum
hans var gert hærra undir höfði um leið og þeim var útskúfað.
Allir sáttir?
Ekki ég. Eiríkur er nefnilega ekki sami gamli EIR á nýju síðunni.
Hann tók sig mátulega alvarlega í gömlu fréttunum sínum og maður
varð vissulega að setja sig í sérstakar stellingar þegar maður
las fréttir merktar EIR. Á nýju EIR síðunni tekur hann sig hins
vegar alls ekkert alvarlega. Þetta er allt orðið einn allsherjar
djókur og maður er alveg eins á því að þetta sé allt heilaspuni
- að fréttaskáldið hafi loks fengið fullkomna aflausn frá raunveruleikanum.
Dýptin fer um leið og broddurinn með. Eftir stendur sundlaugahjal
og fimmaurabrandarar. Stjórnendum DV ætti að vera orðið fullljóst
að blaðið verður aldrei tekið neitt svakalega alvarlega (og þar
er ekki við Eirík og slúður að sakast), jafnvel þó það gæti komið
62 þingmönnum til viðbótar í gapastokkinn hjá Árna. Það er því
þjóðráð að setja EIR síðua í fallöxina og leyfa þessum kynlega
kvisti í blaðamannastétt að njóta sín, eins og áður, út um allt
blað.
| 15:58 |