Sunnudagur, 30. desember 2001
birt á www.strik.is/pressanSkyldusjónvarpið bauð upp á þrjár bíómyndir laugardagskvöldið
29. desember og þær voru æði misjafnar bæði hvað snertir innihald
og gæði. Fyrsta mynd kvöldsins var "The Preacher´s Wife" sem verður
sjálfagt best lýst sem "viðbjóði" þó hún hafi átt að vera voða
hlý og sæt. Þetta var svona ekta Hollývúddrusl sem smellpassaði
utan um hæfileikasnauðan leik eiturlyfjadruslunnar
Whitney
Houston en hvað sá mæti maður
Denzel Washington var
að gera þarna er mér hulin ráðgáta. Denzel lék einhvern engilsræfill
sem varð skotinn í eiginkonu prestsins en skemmdi þó ekki hjónabandið
og hundskaðist aftur til himna eða eitthvað álíka. Þessi flétta
var svo í fullkomnu samræmi við söguþráð næstu myndar á eftir
en þar sagði af gröðum presti sem vildi ekki sofa hjá konu prestsins
og kveikti þess vegna í einhverjum lúsablesum.
Sjónvarpið sýndi sem sagt af miklum rausnarskap eina dýrustu
kvikmynd sem Íslendingar tekið þátt í að gera; sjálfan "Myrkrahöfðingjann",
en þetta síðasta "stórvirki" Hrafns Gunnlaugssonar afhjúpar
þau gömlu sannindi að það þarf miklu meira en peninga til að búa
til almennilegt bíó; gott handrit, góðir leikarar og fleira í
þeim dúr hefur t.d. þótt heilladrjúgt en Hrafn var nú ekki að
kaupa neitt svoleiðis fyrir 250 milljónirnar sem það kostaði að
koma þessari stórundarlegu útfærslu hans á píslarsögu Síra
Jóns Magnússonar á filmu. Það er skemmst frá að segja að "Myrkrahöfðinginn"
er sennilega með skelfilegri leiðindum kvikmyndasögunnar. Þvælan
er slík að kona klerksins fölnar í samanburðinum, enda er óhætt
að fullyrða að þegar menn ná hæðum sem þessum séu þeir á heimsmælikvarða.
Öll helstu yrkis- og viðfangsefni Hrafns ganga aftur í myndinni;
kynórar og viðbjóðslega ljótt fólk að slafra morkið lambakjöt.
Þetta var leiðinlegt í "Böðlinum og skækjunni" og hefur ekki elst
neitt voðalega vel. Það var a.m.k. huggun harmi gegn þá að Stefanía
Sunna Hockett var beib í hlutverki skækjunnar, en í "Myrkrahöfðingjanum"
eru engin beib og heldur engin glóra og því síður tilraunir leikara
til að blása lífi í illa ígrundaðar persónur sínar. Það er t.d.
útbreiddur misskilningur að Hilmir Snær hafi verið að sýna
einhvern stórleik og ég fékk ekki betur séð að örvinglun hans
hafi ekki verið túlkun á persónu Jóns, heldur einfaldlega hrein
skelfing yfir því að vera staddur í þessari mynd. Það segir svo
auðvitað allt sem þarf að segja um frammistöðu leikara í myndinni
að Kjartan Gunnarsson, framkvæmdastjóri Sjálfstæisflokksins,
bar höfuð og herðar yfir alla aðra. Látbragð og andlitsdrættir
þessa valdamesta manns landsins var rétt eins og maður getur ímyndað
sér Brynjúlf biskup hefði hann komist í klámmyndabók, innblásinni
af vítisljóðum Dantes og myndskreyttri af norska perranum
Odd Nerdrum.
Njörður P. Njarðvík, prófessor, upplýsti það í Morgunblaðinu
árið 1999 að það hefði verið sér "þung raun að horfa á" "Myrkrahöfðingjann"
og þó það sé mér nú ekkert kappsmál að vera sammála Nirði, þá
hitti hann naglann á höfuðið. Það sem var hins vegar að pirra
Njörð var ekki hversu afspyrnu vond myndin var, heldur það hversu
Hrafn fór illa með píslarsögu síra Jóns. Píslarsagan er sjálfsagt
eitt magnaðasta rit sem fært hefur verið í letur hérlendis og
allir sem hafa lesið hana sjá strax að "Myrkrahöfðinginn" er ekki
aðlögun sögunnar að kvikmyndaforminu.
Hrafn notar að vísu hugmyndina um sturlaðan klerk sem fær feðga
brennda á báli fyrir galdra, en meiri er skyldleikinn ekki. Beinagrindin
er sem sagt fengin frá síra Jóni en restin sennilega úr einhverju
hefti "Tígulgosans" sem magnaði greddu unglingspilta áður en Internetið
kom til sögunnar en "Myrkrahöfðinginn" er afskaplega dapurleg
saga um mann sem sturlast af brundillsku og endar með því að missa
tittlinginn og fá því næst eldingu í hausinn, eftir að hafa verið
krossfestur, og brenna til kaldra kola á meðan framkvæmdastjóri
Sjálfstæðisflokksins horfir agndofa á og tautar "hvert þó í heitasta".
Þar sem Hrafn Gunnlaugsson er listamaður á heimsmælikvarða hlýtur
einhver súrrandi snilld að vera fólgin í þessu táknmáli, en merkingin
er svo hyldjúp að hún fór fram hjá vitleysingi eins og mér og
gömlum þrasgjörnum prófessor við Háskólann.
Píslarsaga sjónvarpsgláparans fékk hins vegar ánægjulegri endi
en hinn grillaði geldingur og núverandi dagskrárstjóri Sjónvarpsins
veit greinilega hvernig setja á upp guðdómlega gleðileiki í imbakassanum;
hann byrjar með okkur í helvíti með Witney Houston og Denzel Washington,
lætur okkur svo engjast í hreinsunareldinum með villuráfandi hyski
og geldum graðpresti en veitir okkur svo himnasælu með margendursýndri
fyrsta flokks mynd með Dustin Hoffman í hlutverki litla
stóra mannsins.
| 16:19 |