Okkur Íslendingum finnst svakalega gaman að eyða og þá sérstaklega um efni fram, það er nefnilega svo dásamlegt að geta tekið þátt í lífsgæðakapphlaupinu af lífi og sál. Það er bara verst að við erum ekki heiðarlegri en svo að við þurfum að svindla í hverjum einasta kappleik og þess vegna erum við alltaf að takast á við skelfilega þenslu, svakalegan viðskiptahalla og morðóðan verðbólgudraug. Yfirstandandi lífsgæðakapphlaup er víst tapað þar sem við notuðum ólögleg aðstoðartæki eins og fáránlega bjartsýni og endalaus bankalán og yfirdráttarheimildir. Þetta er þó ekki eins slæmt og það lítur út fyrir að vera, enda vinna Íslendingar alltaf, líka þegar þeir tapa (sbr. landsleikinn í fótbolta við heimsmeistara Frakka á sínum tíma). Við ætlum þess vegna að halda áfram að eyða og þegar útibústjórinn skellir á nefið á okkur koma happadrættin sterk inn. Krepputímar eru gósentíð fyrir allar gerðir happadrætta, lottóa, spilakassa, getrauna og skafmiða og eftir því sem það þrengir að eyðsluklónum þá verja þær stöðugt meiri fjármunum í fjárhættuspilin og sjá áhyggjulausa lífið í hillingum á meðan þær tapa og tapa.

Þrilljón á þrilljón ofan

Fróðir menn á fjármálamarkaði segja að það sé of seint í rassinn gripið. Meðvitundarleysið hefur verið svo langvarandi að heiladauði er orðinn að veruleika og allar björgunaraðgerðir muni mistakast úr því sem komið er. Þetta þarf að vísu alls ekki að vera rétt hjá þeim og ég gæti næstum látið kokhreysti forsætisráðherra blekkja mig og lifað áfram í þeirri góðu trú að nýtt góðæri sé rétt handan við hornið. Það eina sem kemur í veg fyrir það að ég trúi er stöðugur fréttaflutningur fjölmiðla af allsherjar uppnámi í einhverju plássi úti á landi, en þar seldist Lottómiði með öllum tölum réttum. Vinningshafinn hefur ekki gefið sig fram og fjöldi þorpsbúa, sem henda auðvitað Lottómiðunum sínum um leið og þeir hafa keypt þá af gömlum vana (enda yfirleitt vita verðlaus pappír), ramba nú á barmi taugaáfalls vegna þess að þeir gætu hafa glatað "þrilljón"!

Þetta er harmleikur úr sýndarveruleika spilafíkilsins og það er nauðsynlegt fyrir okkur sem alltaf töpum að heyra svona hrylling af og til. Áhrifin komast einna næst því að vera kaþarsis, eða hreinsun, af því tagi sem Aristóteles fjallaði um á þeim góðu tímum þegar fólk gekk um í lökum og vissi ekkert um "þrilljónir" og ókeypis afnot af 100 þúsund krónum mánaðarlega í tíu ár. Á móti þessum ótíðindum koma svo ævintýrin, eins og það sem Mogginn greindi skilmerkilega frá á baksíðu nýlega um ungu konuna sem vann a.m.k. tvær "þrilljónir" hjá Happadrætti Háskólans. Svona sögur gefa okkur hinum von og við bætum við Lottó- og happadrættaáskriftirnar á greiðslukortinu og látum eitthvað smávegis smotterí eftir okkur strax - svona fyrirfram úttekt á "þrilljóninni" sem hlýtur að falla okkur í skaut fyrr en síðar. Þessi runa af happa -og óhappafréttum og hertur róður auglýsinga happadrættanna er bara fyrsta skrefið í flóknu samsæri sem miðar að því að viðhalda eyðslubrjálæði þjóðarinnar þó engir peningar séu lengur til.

Fávitasegullinn

Á námsárum mínum (þreytist ekki á að rifja þessa skelfingu upp) vann ég fyrir mér, nánast í þegnskylduvinnu, á bensínafgreiðslu í einu af "fátækrahverfum" höfuðborgarsvæðisins. Þetta var leiðinlegt og niðurdrepandi starf og eina tilbreytingin sem það bauð upp á var að fólkið sem lagði leið sína á stöðina eftir eldsneyti, þjónustu og lottómiðum var leiðinlegra í dag en í gær. Þegar ég horfði á það safnast, grúttimbrað með mjólkurpeningana, í biðröðina alla laugardaga (sem eru til lukku), með það fyrir augum að fá betra líf fyrir 500 krónur, fann ég upp nýyrði. Að vísu ekki jafn markaðsvænt orð og "þrilljón". Nýyrðið mitt var "fávitasegull" og var skilgeint eitthvað á þessa leið:

"Fyrir einhverjum árum, tóku nokkrir útsmognir aðilar sig til og dreifðu merkilegri vél, í hundraðatali, út um allt land. Tæki þetta stendur yfirleitt uppi á borði í sjoppum, verslunum, bensínstöðvum og öðrum álíka stöðum, þar sem sauðheimskur almúginn spókar sig. Vélin er í gangi alla virka daga og dælir út úr sér, pappírsmiðum með fyrirfram sviknum loforðum um ríkidæmi og áhyggjulaust líf. Vélin er þeirri náttúru gædd, eins og nafnið bendir til, að hún dregur að sér fávita með ótrúlegum krafti og er lygilega langdræg."

Segullinn er auðvitað ekkert eitt ákveðið tæki eða happadrætti, heldur handhægt tákn fyrir græðgi og landlægan draum um að geta eignast allt fyrir ekki neitt. Fávitasegullinn fær jarðbundna skynsemisdýrkendur til þess að láta eins og örvita. Gefur öreigunum von um gull og græna skóga um leið og hann plokkar af þeim síðustu hundraðkallana. Þeir sem festast í segulsviðinu þurfa ekki á neinu öðru að halda. Ekki brennivíni, kynlífi, ekki einu sinni líkamsrækt. Líf þeirra verður svo fullkomið í fáránleikanum og biðin eftir næsta drætti, hin næstum óbærilega spenna, getur ein eytt öllu þunglyndi. Öll eftirsjá hverfur, allar röngu ákvarðanirnar, allt "bullshittið" hættir að skipta máli. Innantóm eymdarlíf fyllast gleði og spennu. Nóg fyrir kaffikerlingarnar í stigagöngunum til að blaðra um. Alltaf hægt að drepa tímann, með því að valhoppa, jafnvel leiðast (fátæklingarómantík) að næsta segli og athuga hvort maður hafi óvænt eignast "þrilljón". Það er magnað hvað það getur verið gaman að lifa ef maður lokar augunum fyrir staðreyndum og einföldum líkindareikningi.

| 15:55 |